Pesten op de basisschool, hoe zit het nou echt?

‘Een derde van de kinderen is wel eens slachtoffer van pesten’. Afgelopen vrijdag was dit volop in het nieuws, zowel in de (landelijke) kranten als op radio en televisie. De informatie is afkomstig van het Centrum voor Online Onderzoek uit Hilversum en is opgepikt door de media.

Hoewel de uitspraak redelijk vaag is (hoe vaak is ‘wel eens’? Een kenmerk van pesten is bijvoorbeeld dat het systematisch voorkomt en geen incident is), is het feit op zich niet genuanceerd gebracht en kan daardoor gemakkelijk leiden tot misverstanden, namelijk dat het slecht gesteld is met de sociale onderlinge omgang op basisscholen. Immers ‘een derde van de kinderen’ betekent dat circa 500.000 kinderen welke de basisschool bezoeken wel een slachtoffer is van pesten. Oftewel op een school met 150 kinderen zijn 50 kinderen slachtoffer van pesten. Deze negatieve beeldvorming komt ons inziens het primair onderwijs niet ten goede en is ook niet de werkelijkheid.

De werkelijkheid is namelijk dat landelijke gezien 8% van de kinderen in het basisonderwijs frequent (dagelijks of wekelijks) slachtoffer is van pesten. Dat zijn geen 500.000 kinderen, doch ‘maar’ 120.000 kinderen. Dat zijn geen 50 kinderen op een basisschool met 150 kinderen, doch 12 kinderen. Dit percentage van 8% is afkomstig van de School & Innovatie Groep uit Zwolle. Dit onderzoeksbureau, dat al jaren gespecialiseerd is in onderzoeken voor het (primair) onderwijs, heeft in het eerste halfjaar van 2008 een grootschalig onderzoek uitgevoerd naar pesten in het primair onderwijs. Ruim 10.000 kinderen verspreid over het hele land hebben via hun school meegedaan an dit onderzoek. Het verschil tussen het Nationaal Scholenonderzoek en het onderzoek zoals uitgevoerd door de School & Innovatie Groep is te vinden in de doelgroep en de vraagstelling. Nationaal Scholenonderzoek deed onderzoek onder ouders en de School & Innovatie Groep onder de betreffende doelgroep (leerlingen) zelf. Nationaal Scholenonderzoek vroeg aan de ouders of hun kind ‘wel eens’ gepest werd. De School & Innovatie Groep vroeg aan de leerlingen die aangaven gepest te worden, hoe vaak dit voorkomt. Het percentage van 8% is gebaseerd op de leerlingen die hebben aangegeven systematisch (dagelijks of wekelijks) gepest te worden.

Bron: School & Innovatiegroep: www.schoolinnovatiegroep.nl.